Bescherming: Grote Gele Kwikken helpen met nestkasten




Aanleiding
De Grote Gele Kwikstaart is net als IJsvogel en Waterspreeuw een indicator-soort van beken en waterloopjes met hoge natuurwaarden. Helaas zijn vrijwel alle soorten van beken en beekoevers de vorige eeuw afgenomen door waterverontreiniging en kanalisatie van beeklopen. Inmiddels is de waterkwaliteit verbeterd en zijn door de waterschappen grootse projecten gerealiseerd om de beken weer te doen kronkelen. Hier gaan natuurbeheer en waterbeheer hand in hand. Het meanderen van beken zorgt voor grote variatie in stroomsnelheid en allerlei typen oevers, van steilrand tot slikrand, zodat voor alle soorten (vissen, libellen en vogels) de specifieke habitatkenmerken aanwezig zijn. Ondanks deze variatie lijkt voor de verspreiding van de Grote Gele Kwikstaart, de nestgelegenheid een beperkende factor.

Het nesthulp project
Om de populatie in Nederland extra mogelijkheden tot uitbreiding te bieden kunnen er via het project "Nesthulp voor de Grote Gele Kwikstaart", speciale nestkasten aangeschaft worden. Deze kunnen na overleg onder bijvoorbeeld bruggen, duikers, stuwtjes en andere kunstwerken geplaatst worden. Dit project is in 2008 gestart, na goede ervaringen in Gelderland. Van deze pioniers (
VWG Losser) hebben we veel geleerd t.a.v. plaatsing van kasten en het model kast.
Het Coördinatiepunt Landschapsbeheer van het Brabants Landschap heeft een vergoeding beschikbaar gesteld voor vrijwilligers die een nestkast willen plaatsen in hún regio.
Deze vergoeding is mede mogelijk gemaakt door financiële ondersteuning van de Nationale Postcode Loterij. Wij hopen dat via dit project, deze prachtige vogel zijn opmars in Nederland voort kan zetten!

Coordinatie en begeleiding
Naast de verstrekking van nestkasten vindt vanuit het Coördinatiepunt landschapsbeheer van het Brabants Landschap ondersteuning en advisering plaats.
Wanneer u een potentiële broedplaats heeft gevonden en plaatsing van een kast overweegt, kan één van onze veldmedewerkers gecontacteerd worden voor een eventueel veldbezoek of overleg ter plaatse.


Vooraf dient u contact op te nemen met de Coördinator Soortenbescherming: Jochem Sloothaak (06 308 539 96).




Aanschaf en kostenvergoeding
Wanneer er afstemming is geweest met een veldmedewerker van het Brabants Landschap district waarin de vrijwilliger actief is, kan telefonisch, schriftelijk of via de mail een aanvraag voor de aanschaf van een nestkastpakket gedaan worden bij de Coördinator soortenbescherming van het Brabants Landschap (Jochem Sloothaak).
Vervolgens zal een ondertekende toekenning verzonden worden naar de aanvrager, waarin wordt bevestigd dat het Brabants Landschap instemt met de aanschaf en de financiële vergoeding zal verzorgen.
De aanvrager kan daarna zelf een ‘nestkast-pakket’ (10 nestkasten en 2 tubes kit) bestellen bij Henk Alards van Vivara (tel. 0478-517960). Let op; De rekening dient betaald te worden door de afnemer van het kastenpakket.
Voor de vergoeding van de gemaakte kosten dient het formulier ‘3_Eigen verklaring’ ingevuld te worden. Stuur dit ingevulde formulier inclusief de rekening van de nestkasten naar:
    Stichting het Noordbrabants Landschap
    Postbus 80
    5076 ZH Haaren
    t.a.v: Jochem Sloothaak.
Het totaalbedrag van de gemaakte kosten zal dan op korte termijn worden overgemaakt op de door u opgegeven rekening.




Toestemming
Voor het hangen van de kasten aan kunstwerken die geen onderdeel zijn van wegen is toestemming nodig van het betreffende Waterschap. Waterschappen zijn verdeeld in verschillende regio’s. In de onderstaande lijst is een opsomming gemaakt van de contactpersonen in de verschillende werkgebieden.
  • Waterschap Aa en Maas
    • District Boven Aa (Deurne): Justin Jansen/Jon Mensink
    • District Beneden Aa (Loosbroek): Jack de Wildt
    • District Hertogswetering (Lith): Cees van Os
    • District Raam (Cuijk): Jan Derks
  • Waterschap de Dommel
    • Contactpersoon algemeen: Mark Scheepens, mscheepens@dommel.nl (0411-618480)
    • Stroomgebiedkantoor Boven Dommel (Veldhoven): Cees Smulders
    • Stroomgebiedkantoor Beneden Dommel (Boxtel): John Klijn
    • Stroomgebiedkantoor Beerze en Reusel (Middelbeers): Toon Kemps
  • Waterschap de Brabantse Delta
    • District Midden (Ulvenhout): Hans van Kapel
    • District Oost (Schravenmoer): Sjors de Kort
    • District West (Heerlen): Angelique van Vught
  • Waterschap Rivierenland
    • Marielle Oudenes-Graveland
Deze contactpersonen zijn op de hoogte van het project en kunnen gecontacteerd worden om toestemming te vragen voor plaatsing. Voor het hangen van de kasten aan kunstwerken die onderdeel zijn van wegen is toestemming nodig van de lokale Gemeente. In die gevallen wordt u gevraagd contact op te nemen met onze coördinator Soortenbescherming. Hij zal u vervolgens verder helpen.





Gegevens vastleggen en verwerken
In 2008 zijn al bijna 100 speciale nestkasten verstrekt en na overleg met waterschappen en gemeenten onder bruggen, duikers of stuwtjes geplaatst maar nog niet iedereen heeft doorgeven waar de kasten zijn geplaatst en of ze gebruikt zijn. Van elke verstrekte nestkast willen we graag de volgende zaken weten:
  • Datum van plaatsing
  • XY-coordinaat
  • Waterloop
  • Gemeente
  • Locatie type (brug/sluis/molen/...)
  • (Vogel)werkgroep
  • Naam van contactpersoon
  • Datum van controle
  • Hoeveelste controle
  • Wat valt er te zien
  • Hoe is het nestlot



De opgevraagde informatie is opzettelijk eenvoudig gehouden en de nestkastgegevens kunnen via enkele stappen online worden opgestuurd.
De xy-coordinaat van de kast kan samen met de andere informatie worden ingevuld op ons invulformulier nestkastgegevens, zie figuur rechts.
De benodigde xy-coordinaten van een locatie kunnen opgezocht in een atlas of online op een website van de NEV, zie figuur links. Daar kan worden ingezoomd op Brabant en vervolgens op de plek waar de kast hangt. Na dubbelkikken op die locatie verschijnen de x- en y-coordinaat in een scherm beneden de kaart.
















Laatst gewijzigd 09/04/2011

eco-on-site